Podczas ogłaszania jesiennego budżetu w listopadzie 2025 roku brytyjski rząd potwierdził zmianę, która znacząco wpłynie na osoby mieszkające poza Wielką Brytanią. Od 6 kwietnia 2026 roku emigranci nie będą mogli opłacać dobrowolnych składek National Insurance Class 2. Dostępna pozostanie wyłącznie droższa i mniej korzystna Class 3.
Dla wielu Polaków, którzy wyjechali z Wielkiej Brytanii, ale chcą utrzymać prawa emerytalne i część zabezpieczeń socjalnych, jest to jedna z najpoważniejszych zmian od lat.
Dlaczego Class 2 była tak korzystna?
Class 2 to najtańsza forma dobrowolnych składek, umożliwiająca zdobycie pełnego roku składkowego za niewielką kwotę. Otwierała drogę nie tylko do emerytury państwowej, lecz także do świadczeń opartych na składkach.
Aktualne stawki (2025/26):
Class 2: około £3,50 tygodniowo
Class 3: około £17,75 tygodniowo
W skali roku daje to:
Class 2: ok. £180
Class 3: ok. £900
Dla osoby, która chciałaby uzupełnić pięć lat składkowych, różnica przekracza okolo £3,500.
Informacja dla osób obecnie opłacających Class 2 z zagranicy
HMRC zapowiedziało jasną procedurę przejściową:
od lipca 2026 r. HMRC zacznie wysyłać listy do osób, których zmiana dotyczy,
jeżeli składki Class 2 są opłacane przez Direct Debit, nie należy samodzielnie go anulować,
10 lipca 2026 r. HMRC pobierze ostatnią płatność za rok podatkowy 2025/26,
po tej dacie Direct Debit nie będzie już aktywny, ponieważ składki Class 2 przestaną obowiązywać w przypadku osób mieszkających poza granicami UK.
Osoby opłacające obecnie Class 3
W ich przypadku nic się nie zmienia. HMRC potwierdza, że nie ma potrzeby ponownego składania wniosków ani dodatkowych działań.
Co tracimy po likwidacji Class 2?
1. Prawo do części świadczeń opartych na składkach
Najistotniejszą konsekwencją jest utrata możliwości budowania uprawnień do świadczeń takich jak:
New Style Employment and Support Allowance (ESA),
New Style Jobseeker’s Allowance (JSA).
Class 3 nie daje prawa do tych świadczeń.
Osoba wracająca w przyszłości do Wielkiej Brytanii z problemami zdrowotnymi lub nagłą utratą pracy może mieć znacznie mniejsze wsparcie.
2. Ograniczenie taniej możliwości uzupełniania brakujących lat
Do tej pory przerwy w pracy w UK nie były poważnym problemem — Class 2 pozwalała szybko i tanio je uzupełnić.
Od 6 kwietnia 2026 r. ta opcja zniknie.
3. Mniejsza elastyczność dla osób funkcjonujących między Polską a UK
Class 2 umożliwiała zachowanie ciągłości ubezpieczenia w trakcie pobytów za granicą.
Class 3 jest znacznie droższa i ograniczona jedynie do emerytury.
4. Niższa przyszła emerytura dla osób, które zrezygnują z Class 3
Wielu emigrantów może zrezygnować z kontynuowania składek z powodu wysokich kosztów, co przełoży się na:
niższą State Pension,
wolniejsze uzupełnianie brakujących lat kwalifikujących.
Kto będzie mógł opłacać Class 3 po zmianach?
Każdy mieszkający za granicą, kto spełnia warunki dotyczące wcześniejszego ubezpieczenia w UK, będzie mógł opłacać Class 3.
Nie jest to jednak pełny pakiet ochrony.
Class 3 daje wyłącznie prawo do emerytury państwowej i nie otwiera drogi do świadczeń opartych na składkach, takich jak ESA czy JSA.
Jak złożyć wniosek o dobrowolne składki — teraz i po zmianach?
Do 6 kwietnia 2026 r.:
Można:
opłacać Class 2 (o ile spełnia się warunki),
nadrabiać zaległe lata według dotychczasowych zasad.
Wniosek składa się na formularzu CF83.
Potrzebne są:
numer National Insurance,
informacje o zatrudnieniu i pobytach,
adres zagraniczny.
Po 6 kwietnia 2026 r.:
Formularz CF83 pozostaje w użyciu,
decyzje HMRC będą dotyczyć wyłącznie Class 3,
HMRC może poprosić o potwierdzenie wcześniejszych okresów składkowych i aktualizacji danych.
Nie będzie możliwości uzyskania prawa do świadczeń innych niż emerytura.
Kogo najbardziej dotkną zmiany?
1. Polaków, którzy wrócili do kraju, ale chcieli zachować brytyjskie uprawnienia
Class 2 dawała tani sposób na „domknięcie” brakujących lat. Po zmianach to znacząco się komplikuje.
2. Osoby planujące powrót do Wielkiej Brytanii
Brak możliwości budowania prawa do ESA czy JSA oznacza większą niepewność w razie choroby lub utraty pracy.
3. Samozatrudnionych
Dla wielu działalności prowadzonych w UK Class 2 było naturalną kontynuacją składek po wyjeździe.
Co zrobić przed wejściem zmian?
1. Sprawdzić swój National Insurance Record
Można to zrobić na stronie gov.uk, aby ocenić liczbę brakujących lat.
2. Uzupełnić lata Class 2 przed 6 kwietnia 2026
To ostatnia szansa na skorzystanie z niższej stawki.
3. Policzyć opłacalność Class 3
Dla części osób będzie to wciąż dobra inwestycja, dla innych — zbyt kosztowna.
4. Pamiętać o zasadach przejściowych
Rząd potwierdził, że składki Class 2 za wcześniejsze lata można opłacić tylko do 5 kwietnia 2026.
Po tym terminie wszystkie zaległości będą liczone jako Class 3.
W jakim kierunku zmierza polityka rządu?
Zmiana wskazuje jasno, że brytyjski system ubezpieczeń i świadczeń ma być przede wszystkim przeznaczony dla osób mieszkających na terenie Wielkiej Brytanii. Likwidacja Class 2 zamyka znaczącą furtkę dla emigrantów, którzy chcieli utrzymać swoje prawa na rozsądnych warunkach finansowych.
To sygnał, że przyszłe reformy mogą iść w podobnym kierunku — ograniczania dostępu do świadczeń osobom, które żyją i pracują poza UK.
Reasumujac
Od 6 kwietnia 2026 roku osoby mieszkające poza Wielką Brytanią stracą możliwość opłacania tanich i pełnych w prawach składek Class 2.
Pozostanie jedynie droższa Class 3, dająca prawo wyłącznie do emerytury.
Najbliższe miesiące to kluczowy czas, aby:
sprawdzić swoją historię składkową,
zdecydować, czy warto uzupełnić lata Class 2,
przeliczyć opłacalność Class 3,
przygotować się na zmianę, która stanie się trwałym elementem systemu.
To ostatni moment, by skorzystać z rozwiązań, które znikną już w kwietniu 2026 roku.